الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)
16
تفسير مجمع البيان (فارسى)
آيا اين كافران نميدانند كه ما بسيارى از امتها را در قرنهاى گذشته ، هلاك و نابود كردهايم ، با اينكه به آنها قدرت و ثروتى بخشيده بوديم كه به شما نه بخشيديم ؟ مقصود اين است كه آنها را از لحاظ غلامان و كنيزان و اموال و قدرت و و سلطنت و نفوذ و در ازاى عمر ، در گشايش و رفاه قرار داديم . شما اخبار آنها را شنيده و خانهها و آثار آنها را ديدهايد . وَ أَرْسَلْنَا السَّماءَ عَلَيْهِمْ مِدْراراً : ابن عباس گويد : مقصود اين است كه باران و بركات روزى را براى آنها مىفرستاديم . « سماء » در اينجا به معناى باران است . وَ جَعَلْنَا الْأَنْهارَ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهِمْ فَأَهْلَكْناهُمْ بِذُنُوبِهِمْ : و آبها را در رودها براى آنها جارى ساختيم : اما هيچيك از اين نعمتها و قدرتها آن را سودى نبخشيد . همين كه سركشى و قانون شكنى كردند ، آنها را هلاك كرديم . وَ أَنْشَأْنا مِنْ بَعْدِهِمْ قَرْناً آخَرِينَ : پس از هلاك آنها مردم ديگرى را بوجود آورديم . دلالت آيه از اين آيه ، بر مىآيد كه تفكر و تدبر و بحث كردن با منكرين قيامت لازم است . بايد به آنها فهمانيد كه : خدايى كه گذشتگان را هلاك كرده و اقوام و ملل ديگرى بعد از آنها آفريده ، قادر است كه اين جهان را فانى كند و جهان ديگرى را خلق كند و مردم را پس از مرگ ، از قبرها بيرون آورد و به حساب اعمالشان رسيدگى كند .